Medische Informatie

Informatieve Medische Brochures

Medische Beeldvorming

Numerieke Archivering

Een geïnformatiseerd systeem voor de verspreiding, het opslaan en de archivering van numerieke radiologische beelden : de PACS (Pictures Archiving and Communication System)

 

Het Jules Bordet Instituut geniet voortaan, dank zij de Vrienden van het Bordet Instituut die het project gefinancierd hebben, van een systeem dat de verwerving, het opslaan en de archivering toelaat van medische beelden van diverse bronnen (CT scan, standaard radiografie, MNR, echografie, PET scan).

Het systeem is bedacht en geïmplementeerd op initiatief van Dr M. Lemort in samenwerking met de firma's Telemis en Kodak.
Het PACS systeem kan beelden behandelen (compressie, beveiliging) en levert bovendien visualisatiemiddelen van de beelden zowel intern in het Instituut als extern ter intentie bijvoorbeeld, van externe voorschrijvende geneesheren. Deze visualisatiemiddelen zijn toegankelijk voor elke PC. Het systeem is geïntegreerd in de andere informatiesystemen van het Instituut met bruggen naar verschillende servers zoals de server gebruikt voor het geïnformatiseerd medisch dossier of diegene gebruikt in de dienst voor radiologie voor de productie van onderzoeksverslagen.
Tenslotte verzekert de PACS de archivering en back-ups van de beelden (beheer van de DVD-bibliotheek en de RAID platen).

Het systeem is bedacht om te leiden tot een snel afschaffen van de radiologische film als steun voor de beeldvormingsinformatie.Voor elke digitale of gedigitaliseerde beeldvorming aan de bron, vormt de film inderdaad een zeer onbetrouwbare reproductietechniek (totaal verlies van de dynamiek van het beeld) en is zeer duur (productie, opslaan, manipulatie). Hij is overigens nefast voor de omgeving en kan verloren gaan.
Bovendien, staat hij zelden ter beschikking van de geneesheer als hij hem nodig heeft !
Dankzij PACS, maken de radiologische beelden zoals raadplegingsnota's, deel uit van het geïnformatiseerd medisch dossier en kunnen geraadpleegd worden, door een geneesheer die deelneemt aan de therapie van een patiënt op om het even welke werkplaats in het Instituut. De toegang tot de informatie is versneld, de kwaliteit van de zorgen geoptimaliseerd.
Het comfort van de patiënt is eveneens verbeterd aangezien zijn radiografieën ter plaatse blijven (puisqu'il n'a plus à transporter ses clichés). De visualisatiemiddelen maken de superpositie van beelden mogelijk evenals de chronologische vergelijkingen.
Dit is natuurlijk zeer belangrijk in een pathologie als kanker die een chronische ziekte is die een strenge opvolging vereist op lange termijn, in het bijzonder wat betreft radiologische beelden.
Laat ons ook niet vergeten dat door de technologische vooruitgang de digitale beeldvorming altijd verbetert maar dat ze ook het volume verhoogt van de beelden : multi-BARETTE scanners produceren nu 800 tot 900 coupes en beelden per onderzoek. Het is natuurlijk gemakkelijker ze te raadplegen op scherm dan op de traditionele negatoscoop ! De patiënt kan zijn beelden ontvangen zoals hij in het verleden zijn radiografiën kon ontvangen, onder de vorm van een CD ROM of onder vorm van papierdrukwerk.
Zelfs de conventionele radiografie kan nu worden gedigitaliseerd en kan beelden produceren die behandeld zullen worden door PACS. In het geval van de mammografie, behoudt de film desondanks een voordeel, degene van een hoge resolutie te bezitten die nog niet geëvenaard is door de numerieke beelden.
In de andere gevallen en, zeker wat betreft de numerieke beelden, heeft de film plots alleen maar nadelen, zijn kostprijs inbegrepen aangezien het budget films van het Bordet Instituut in 2002 opgelopen is tot zowat 240.000 euro. De kwaliteit van de numerisatie van de mammografieën is nochtans constant aan het verbeteren en dit probleem van beeldkwaliteit zou in een zeer nabije toekomst moeten opgelost zijn, een eerste totaal numeriek mammografisch systeem staat op het punt geïnstalleerd te worden in het Instituut.

 

In de praktijk :

Vanaf de maand maart 2004, is de productie van films in de dienst radiologie van het Instituut totaal gestopt wat betreft de numeriseerbare onderzoeken eensklaps zoals de echografie, de scanner of de magnetische resonantie. Daarna, zal zij eveneens stoppen wat de mammografie betreft tengevolge van de numerisatie van deze modaliteit.

Elke extern aan het Bordet Instituut voorschrijvende geneesheer van radiologische onderzoeken ontvangt voortaan een CD ROM in plaats van de oude films. Wanneer maten of commentaren nodig zijn op één of ander beeld, zal hij complementair een uitleggend papieren document ontvangen.
Wat betreft de echografie, als zij tenminste geïsoleerd wordt uitgevoerd, zullen de beelden alleen geprint worden op papier (zonder systematische productie van CD ROM).

Voor de patiënten die extern willen raadplegen of opgevolgd worden, kan een CD ROM met alle beelden van de gerealiseerde onderzoeken, gemaakt worden op aanvraag.

In het Bordet Instituut zelf, kunnen de geneesheren toegang hebben tot de beelden van hun patiënten door middel van de visualisatiemodule "Telemis" geïntegreerd in "Oribase" (naam toegekend aan het nieuw systeem van het geïnformatiseerd medisch dossier in het Bordet Instituut). Deze module geeft eveneens toegang tot de onderzoeken van nucleaire geneeskunde, PET scan inbegrepen.
Deze nieuwe ontwikkeling betekent een belangrijke stap in de integratie van het geïnformatiseerd medisch dossier.

De CD ROM start zelf op bij introductie in een PC onder Windows of onder EMULATIE van Windows , evenals op Mac. Hij bevat alle onderzoeksbeelden onder twee vormen :
- gecomprimeerde beelden in JPEG onveranderbaar en automatisch gevisualiseerd op een internetnavigator (wat ook het materieel plate-form zij)
- de DICOM beelden die geopend kunnen worden met een specifiek programma, inbegrepen in de CD, en die uitgevoerd kunnen worden vanaf deze laatste of geïnstalleerd kunnen worden op een computer; dit programma draait alleen op PC's met Windows op het ogenblik maar de beelden kunnen gelezen worden op alle plate-forms voorzien van een logistiek die bekwaam is om DICOM beelden te behandelen, inbegrepen de post-processing.

Dit lijkt nogal technisch maar is belangrijk voor de patiënt omdat zijn dossier van volledige beeldvorming overgemaakt kan worden aan een ander medisch centrum waar de beelden terug kunnen behandeld worden en/of vergeleken.

Het vooruitstrevende visualisatieprogramma van de CD heeft talrijke functies : venster- en zoomregeling, printen en export van beelden in veelvoudige grafische formaten, metingen van afstanden en hoeken, annotaties enz.

De totaliteit van de beelden voor elke patiënt (inbegrepen de echografische beelden) wordt bewaard in ons numeriek archief, op een SERVEUR on line, in back up, op een DVD bibliotheek. Dit houdt in dat in geval van verlies van de CD rom, het gemakkelijk zal zijn een nieuwe copie te maken op vraag van een geneesheer of patiënt.
De senologische archieven zijn toevertrouwd aan een archief SERVEUR van Kodak, de beelden worden opgeslagen onder DICOM natief formaat (zonder compressie) gedurende twee jaar. Een brug naar de PACS bestaat voor de archivering op lange termijn (compressie zonder verlies van kwaliteit) eveneens als voor de verspreiding van de beelden.

Het afschaffen van de film, in het Bordet Instituut, is een kleine revolutie in de dagelijkse praktijk, maar deze nieuwe manier van werken schrijft zich van nu af aan in in een onomkeerbare evolutie van de beeldvorming.

 

Terug : Keuze van Informatieve Medische Brochures