Voorstelling

Historiek

Geschiedenis van Kanker (Inleiding)

 

Kanker heeft waarschijnlijk al altijd bestaan.
De eerste bekende beschrijvingen van kanker dateren van de Oudheid !

Een beetje etymologie !

Hippocrates (460-370 v.c.)

Maakte precieze beschrijvingen van kanker en gebruikte de Griekse termen "carcinos", "carcinoma" om chronische ulceraties of verdikkingen aan te duiden die kwaadaardige tumoren bleken te zijn, en "squirr(h)e" om een vorm van kanker (epithelioom) met een harde samenstelling aan te duiden door de predominantie van een sclerose met samentrekking van de weefsels.

Volgens het woordenboek A. Bailly, betekenen deze twee Griekse termen respectievelijk :
- "carcinos" : 1) kreeft 2) kanker, tumor.
- "skirros" als naamwoord : harde tumor, als adjectief : hard, verhard.

Celcus (28 voor J.C. - 50 na J.C),

Romeins geneesheer, vertaalde het Griekse woord "carcinos" in "kanker", Latijns woord dat betekent : 1) krab, kreeft en 2) kanker. Hij introduceerde daarentegen het Griekse woord "carcinoma" in de Latijnse taal.

De term "kanker" betekende eerder ulceraties met een kwaadaardige allure met diepe penetratie terwijl de term "carcinoma" eerder de pre-maligne en maligne letsels aanwees van het meer oppervlakkige type.
Een hypothese stelt voorop dat de vorm van sommige kankerletsels de vorm opriep van een krab ; dit verklaart de oorsprong van de woorden "carcinos" en "cancer" om deze ziekten aan te duiden.
De Griekse term "cacoethes" eveneens zo gebruikt in het Latijn door Celsus om tumoren in een vroeg stadium aan te duiden, betekent in medisch Frans en gebruikt als adjectief : schadelijk, maligne, en gebruikt als naamwoord : tumor moeilijk te onderscheiden van het carcinoma.
"Cacoethes" komt van het Griekse woord "cacos" dat betekent "slecht, vuil".

Galien (130-200)

Gebruikte de Griekse term "oncos" om een dikte of een tumor met maligne allure aan te duiden.

Er waren daarna weinig nieuwe termen om zwellingen en tumoren aan te duiden.
In het begin van de 19de eeuw werd "carcinoma" synoniem van "kanker" en de uitgang "-oma" werd gebruikt om bepaalde kankerletsels aan te duiden.

Het woord "kanker" is dus heel oud. Het heeft nochtans geen wetenschappelijke betekenis in de nomenclatuur van de ziektes. Het woord is inderdaad toegekend aan een groot aantal verschillende ziektes met een etiologie en met zeer gevarieerde aandoeningen die verschillende zorgen en behandelingen met zich meebrengen. De prognose na behandeling is eveneens zeer verschillend. Bovendien, werd het woord "kanker" zeer lang geassocieerd met lijden en dood en heeft het nu een zeer ongunstige weerklank.
Er bestaat een tendens om de benaming van "oncologische ziekten" correcter te gebruiken.
De oncologie, is inderdaad, de wetenschap die zich interesseert in de natuur, de etiologie, de preventie, de diagnose, de behandeling, de rehabilitatie en de palliatieve zorgen van het geheel van ziektes die men "kanker" noemt. Zij omvat de heelkunde, de medische oncologie (inwendige geneeskunde), de radiotherapie, de pathologische ontleedkunde en omvat nu het klinisch en fundamenteel onderzoek.
Daardoor, kan een oncoloog niet alleen werken omdat hij deel uitmaakt van een pluridisciplinair team waarin ieder afzonderlijk een brede kennis moet hebben van alle andere disciplines die begrepen zijn in de kankerstudie.

Voor het vervolg van deze tekst (gesplitst om u toe te laten sneller te downloaden), klik hieronder :
- Inleiding : zie tekst hierboven
- Tot 1200 na J.C. : klik hier
- Van 1300 tot 1600 na J.C. : klik hier
- Van 1700 tot 1900 na J.C. : klik hier
- Besluit : klik hier

Tekst hoofdzakelijk geïnspireerd door de volgende werken :
- "The Theory and Practice of Oncology - Historical evolution and present principles" van Ronald W. Raven
- "Histoire du Cancer" (Tijdschrift "Histoire" nr:74) door Marie-José Imbault-Huart